იაპონური ანდაზები
იაპონური ანდაზები (諺 kotowaza) იღებს მოკლე გამონათქვამების, იდიომატური ფრაზებისა და ოთხნიშნა იდიომების ფორმას.
,,თუ თქვენ არასწორ მატარებელში ჩაჯექით, აუცილებლად უახლოეს სადგურშივე ჩამოდით, რაც უფრო მეტს იყოყმანებთ, მით უფრო ძვირი დაგიჯდებათ უკან დასაბრუნებელი გზა." - იაპონური სიბრძნე ,,სიყვარულისგან არავინ კვდება, არც უსიყვარულობისგან. მთავარია, მაშინ გადარჩე, როცა გტოვებენ. 1. იფიქრე-გაბედე, როცა გაბედავ-აღარ იფიქრო.
2. ნუ აკავებ წამსვლელს, ნუ გააგდებ მომსვლელს.
3. ზღვა იმიტომაა დიდი, რომ პატარა მდინარეებსაც იერთებს.
4. ვინც სვამს, არ იცის რა ზიანის მოტანა შეუძლია ღვინოს; ვინც არ სვამს, მან არ იცის ღვინის სასარგებლო თვისებები.
5. უბედურება დახეულ კაბას ჰგავს – სახლში უნდა დატოვო.
6. ვინც არაფერს აკეთებს- არც უშდომებს უშვებს.
7. ერთ თბილ სიტყვას შეუძლია, გაათბოს ზამთრის სამი ცივი თვე.
8. დაუთმე გზა სულელებსა და გიჟებს.
9. სწრაფად- ნელას ნიშნავს, ოღონდ შესვენების გარეშე.
10. მზემ ვერ არჩევს მტყუან-მართალს. მზის მიზანი ვიღაცის გათბობა როდია. ის, ვინც საკუთარი თავი იპოვა, მზეს ჰგავს.
11. შვიდჯერ შეამოწმე, სანამ დაეჭვდები ადამიანში.
12. გააკეთე ყველაფერი შესაძლებელი, დანარჩენში კი მიანდე ბედს.
13. სახლში, სადაც იღიმებიან, ბედნიერებაც მოდის.
14. გამარჯვება იმასთან მოდის, ვინც თავის მოწინააღმდეგეზე საათნახევრით მეტს გაძლებს.
15. გაღიმებულ სახეს ისარს არ ესვრიან.
16. თუ ქალი მოისურვებს -კლდეშიც გაივლის.
17. ცუდ ოსტატს არასდროს არ გამოსდის სრულყოფილი ვაზა.
18. არ შეგეშინდეს მოღუნვის, ის მყარად გასწორების წინაპირობაა.
19. ცივი ჩაისა და ცივი ბრინჯის ატანა შეიძლება, მაგრამ ცივი მზერა და ცივი სიტყვა- აუტანელია.
20. სადაც მართალია ძალა, იქ უძლურია უფლება.
21. სული არასდროს ბერდება.
22. მარცვალი მწიფდება- თავს ღუნავს, ადამიანი მდიდრდება- თავს წევს.
23. უსინდისოდ შეძენილი არ მოიტანს სარგებელს.
24. კითხვის დასმა- ერთი წუთის სიცხვილია, უცოდინრობა კი- მთელი ცხოვრების სირცხვილი.
25. ცოტაა მარტო ცოლ-ქმრად ყოფნა, საჭიროა ასევე მეგობრები და საყვარლები იყოთ, რათა შემდეგ ისინი სხვა ადამიანში არ ეძებოთ.
26. მოვიდა პრობლემა?! მხოლოდ საკუთარი თავის იმედი გქონდეს.
27. ცოლ-ქმარი ხელსა და თვალს უნდა ჰგავდნენ: როცა ხელს სტკივა-თვალები ტირიან, როცა თვალები ტირიან- ხელები აშრობენ ცრემლებს.
28. ხანდახან ისიც ხდება, რომ ფურცელი იძირება, ხოლო ქვა ამოტივტივდება.
29. უფრო ადვილია იპოვო ათიათასი ჯარისკაცი, ვიდრე ერთი გენერალი.
30. ხანდახან კონფუცისაც არ უმართლებდა-ხოლმე.
31. ნებისმიერი ქალი ლამაზად ჩანს სიშორიდან, სიბნელეში ან ქოლგის ქვეშ.
32. მიზეზიც და პლასტერიც, შეგიძლია ნებისმიერს მიაკრო.
33. ქეიფზე უცხოები მოდიან, ხოლო გლოვაზე- ახლობლები.
34. ზედმეტი საგანი-ზედმეტი სადარდებელია.
35. როცა გულს უხარია-სიარულიც ადვილია.
36. ჩვეულებრივი ადამიანების გარეშე არ არსებობენ დიდებულები.
37. კეთილი საქმეც ისე დიდხანს გახსოვდეს, როგორც წყენა.
38. არ ყოფილა შემთხვევა, რომ შიშველს რამე დაეკარგა.
ანდაზები
[რედაქტირება]- 猿も木から落ちる
- მაიმუნებიც კი ცვივიან ხეებიდან.
- Garrison, Jeff. 日本語イディオム辞典. Kodansha International. p. 491. ISBN 978-4-7700-2797-9.
- 二兎を追う者は一兎も得ず
- ვინც ორ კურდღელს მისდევს, ვერასოდეს მიიღებს ერთს.
- 日英言語文化研究会 (2006). 日英語の比較: 発想・背景・文化. p. 137. ISBN 978-4-384-05436-1.
- 良薬口に苦し
- კარგი წამალი მწარეა პირისთვის.
- Maynard (1993). Listen and Learn: 101 Japanese Idioms. McGraw-Hill. p. 123.
- 角を矯めて牛を殺す
- ხარის მოკვლა თუ გინდა რქები მოაჭერი.
- 池田彌三郎; Donald Keene; 常名鉾二郎 (1982). 日英故事ことわざ辞典. 北星堂書店. p. 56.
- 苦あれば楽あり
- არის გაჭირვება და არის სიამოვნებები.
- 上田彬 (April 2005). 小我を取れば、うまくいく. 文芸社. p. 120. ISBN 978-4-8355-8853-7.
- 愚公山を移す
- იუგონგი მთას გადადგავს
- 井戸の中の独言も三年たてば知れる
- Martin H. Manser; David Pickering (2003). The Facts On File Dictionary of Classical and Biblical Allusions. Infobase Publishing. p. 124. ISBN 978-0-8160-4868-7. Retrieved on 25 September 2013.
- ჭაში კაცის წუწუნიც კი საყოველთაოდ ცნობილია სამი წლის შემდეგ.
- 亀の甲より年の功
- ასაკიდან მიღებული სიბრძნე უკეთესია, ვიდრე კუს ნაჭუჭი.
- 創元社編集部 (September 2000). ことわざ・名言事典. 創元社. p. 20. ISBN 978-4-422-02106-5.
- 艱難にあって初めて真友を知る
- პირველ რიგში გაჭირვებაში იცნობენ მეგობრებს
- Paczolay, Gyula (1997). European Proverbs in 55 languages. DeProverbio.com. p. 159. ISBN 1-875943-44-7.
- 虎穴に入らずんば虎子を得ず
- არაფერს გარისკავ, არაფერს მოიგებ
- 茂田滄海 (2002). サラリーマンの父から息子への、67通の手紙: 中国の名言をちりばめて. 文芸社. p. 81. ISBN 4835539524.
- 七転び八起き
- შვიდჯერ დაეცი, მერვედ ადექი
- McDermott, Patrick (2007). Mind Body Spirit: The Triangle of Life. iUniverse. p. 84. ISBN 0595420761.
- 能ある鷹は爪を隠す
- ნიჭიერი ქორი კლანჭებს მალავს
- 関洸念 (1999). 諺にみる運・根・鈍: 日本人の魂の故郷を温ねて. 文芸社. p. 399. ISBN 4887376863.
- 義は険しい山よりも重く、死は大鳥の羽よりも軽い
- მოვალეობა მთაზე მძიმეა, სიკვდილი კი ბუმბულზე მსუბუქია.
- 目は口ほどに物を言う
- თვალები იმდენს ამბობენ, რამდენსაც პირი
- 酒は本心を表す
- საკე (ალკოჰოლი) სიმართლეს ამჟღავნებს.
- Paczolay, Gyula (1997). European Proverbs in 55 languages. DeProverbio.com. p. 272. ISBN 1-875943-44-7.
იდიომატური ფრაზები
[რედაქტირება]- 水に流す
- ნება მიეცით წყალმა იდინოს.
- 真面目なのに生きるのが辛い人. PHP研究所. 2011. p. 25. ISBN 456979551X.
- 乗りかかった船
- გემი, რომელშიც უკვე ნაწილობრივ იმყოფებით.
- 中地正行 (November 2001). 遥かなる大地. 文芸社. p. 145. ISBN 978-4-8355-2160-2.
- 竜頭蛇尾
- დრაკონის თავი, გველის კუდი.
- ポケット版ことわざ辞典. 1995. p. 437. ISBN 4415081304.